Encontro con Luz Zas: A paisaxe lingüística

Hoxe pasou polas aulas de galego de 3º ESO a investigadora Luz Zas Varela, que nos explicou como altera a paisaxe lingüística dun lugar a chegada de poboación doutros lugares con diferentes linguas.

Para comezar, fíxonos reflexionar sobre a nosa propia paisaxe lingüística, moi rica ao vivir nun contorno multicultural e multilingüístico na cidade de Londres e no propio Cañada Blanch. É incrible a cantidade de linguas coas que o noso alumnado está en contacto acotío, que eles mesmos nos desvelaron!

Luz aproveitou para presentarnos algún dos proxectos cos que estuda a conciencia metalingüística do alumnado de Secundaria en certos concellos galegos en expansión demográfica. En particular falounos do caso de Arteixo, onde hai un multilingüismo moi interesante por mor do poder de atracción do polígono industrial, que conta coa sede dunha empresa global como Inditex e polo tanto conta cunha presenza moi importante de inmigrantes, especialmente marroquís.

Estívonos a falar da investigación participativa que desenvolve o seu equipo de investigación da Universidade de Santiago* co alumnado do IES Manuel Murguía, a quen ben coñecemos, e con profesores tamén amigos: Begoña Campos, Teresa Seara e Miguel Gómez. Chámase “GrafiTIC a nosa paisaxe lingüística. Graffiteamos o polígono”.

Os alumnos fan un traballo de campo usando unha ferramenta de xeolocalización TIC-TAC-TEP** denominada MAVEL. Con ela xeolocalizan as linguas que aparecen na paisaxe do contorno do instituto e do centro de Arteixo (os carteis, os anuncios, as mensaxes escritas no espazo público, os topónimos dos indicadores, os nomes dos comercios…) e contrástano coa paisaxe lingüística da memoria e da toponimia tradicional desas áreas. Así, a través da tecnoloxía, o alumnado reflexiona sobre o seu propio medio e sobre a diversidade lingüística. E así, repasando algún dos exemplos descubertos por eles tamén nós nos decatamos de como tamén foi mudando co tempo a nosa paisaxe en Londres e mais nas nosas cidades de orixe.

Como acción derivada deste proxecto o estudantado de Arteixo realizou ademais, en colaboración co concello, unha petición para que as aplicación de Google normalicen o topónimo de Arteixo (en lugar de Arteijo). Mágoa que non pediran tamén que respecten o nome galego dos seus Orense, Sangenjo, Puenteareas, La Coruña, Ginzo de Limia, Villanueva de Arosa, Vivero o Puentecesures! Esta pequena acción é unha mostra máis de como se aprende e como se mudan actitudes facendo.

*Luz Zas Varela é profesora de Lingüística Xeral na Facultade de Filoloxía e na de Ciencias da Educación da Universidade de Santiago de Compostela. Como investigadora, os seus intereses están vinculados á Sociolingüística e á Educación lingüística crítica. O proxecto de investigación I+D+I que desenvolve o equipo do que forma parte chámase “Superdiversidade lingüística en áreas periurbanas. Análise escalar de procesos sociolingüïsticos e desenvolvemento da conciencia metalingüística en aulas multilingües”.

**TIC (Tecnoloxías da Información e da Comunicación), TAC (Tecnoloxías da Aprendizaxe e do Coñecemento), TEP (Tecnoloxías para o Empoderamento e a Participación)

Encontro con Angel García

Hoxe recibimos no Cañada a Ángel García, enxeñeiro informático que traballa como Data Tech Product Manager para a web Hotels.com. Ángel mantivo un Encontro co alumnado de galego de 4ºESO e falounos de como se usan as tecnoloxías máis recentes para crear e mellorar procesos de negocio, mellorar as experiencias dos usuarios e adaptarse á demanda da industria e do mercado.

Ángel explicounos como detrás da nosa actividade en Internet hai unha recollida masiva de datos, e como eses datos se filtran, limpan e organizan para tomar decisións institucionais e empresariais en diferentes ámbitos da nosa vida, desde o tráfico aeronáutico á reserva dun hotel ou á oferta de servizos, e tamén no da saúde e seguridade.

Flightraradar24 danos a posición e ruta de todo o tráfico aéreo mundial varias veces por segundo. Pica aquí
Pica aquí para ver o valor das propiedades de Vancouver, analizada con datos en tempo real

No caso concreto da actividade que desenvolve actualmente para hotels.com, explicounos de que depende o prezo dunha habitación de hotel. As tarifas varían en función de varios factores: onde están, o momento do ano, as estrelas e servizos que ofrecen, a competencia que teñan, e tamén a ocupación e a demanda. Os hoteis varían a tarifa das habitacións ao longo do ano adaptándose a estes factores e a outros, para maximizar as súas ganancias. E a toma de decisións realízase con datos.

Finalmente, a súa charla serviunos para reflexionar e para sermos conscientes da cantidade de datos persoais e de metadatos que cedemos acotío a través do uso que facemos da web e das apps que utilizamos na vida cotiá.

O cine segundo Sandra Sánchez

 

Onte no Cañada o alumnado de galego asistiu á proxección da curtametraxe “A nena azul de Sandra Sánchez, e mantivo un interesante coloquio coa súa directora, a cineasta galega Sandra Sánchez.

 

Con ela asistimos a unha anécdota na vida de Sira, unha nena de 8 anos que un día lata á escola, onde se entende que sofre algún tipo de acoso ou bullying. Sira vai buscar o pai, un percebeiro furtivo, e refúxiase nunha praia deserta onde ten un encontro cunha misteriosa nena que parece ser o seu propio espello. É unha curta sobre o fin da infancia, sobre o momento no que se perde a inocencia, e un prolegómeno da longametraxe de ficción na que está a traballar actualmente, A nadadora, que ten como protagonista a esta rapaza, pero xa con 15 anos. A nena azul amósanos ademais lugares afastados e cargados de maxia de Galicia, como a praia de Camariñas ou a furna de Arteixo, a maneira de falar da Costa da Morte…

A nena azul está a ter unha recepción moi boa, e xa leva gañado varios premios á mellor curtometraxe, como o Premio Mestre Mateo, ou os de Curtocircuíto e Crea. Onte mesmo pola tarde proxectouse en Londres no marco do Galician Film Forum, con grande afluencia de público.

 

Sandra Sánchez leva dirixido e montado multitude de documentais, series e campañas publicitarias para cine e televisión. Entre as súas obras propias a máis destacada é a longametraxe Tralas luces.

Iñaki Leite fálanos de arquitectura e de soños

Este venres o alumnado de galego de 4º ESO e de 1º BAC acudiu a un coloquio cun arquitecto galego moi importante, Iñaki Leite, afincado desde hai anos en Londres, onde ten o estudio Your Architect London. Iñaki falounos da súa formación e historia profesional en lugares como Madrid, Nova York ou Londres, e de como foi aprendendo cousas con outros arquitectos cos que traballou, como Peter Eisenman ou Carlos Seoane.

Explicounos desde unha perspectiva humanística como deseñar a casa dos nosos soños, pero non nos falou de como realizar liñas co Autocad, senón de música, viaxes e cheiros, de como personalizar as casas para obter un fogar, exactamente o que precisamos segundo a nosa personalidade, gusto e inquedanzas. Tamén nos explicou a importancia da luz natural e ensinounos diferentes solucións creativas para distribuila por toda a casa, para imitar un patio, para levala a un soto…

Finalmente presentou un proxecto moi de seu, a multipremiada Dezanove House, unha sorprendente construción na Pobra do Caramiñal cunhas marabillosas vistas cara á Ría de Arousa. Trátase como vimos dunha casa moi singular, xa que está construída con madeira reciclada das bateas e mesmo imita a estrutura das antigas caixas das plataformas onde se cultiva o mexillón. Pero toda ela agocha abraiantes solucións arquitectónicas mesmo nos detalles máis miúdos, e Iñaki foinos explicando como a elección dun material, dun grosor, dunha altura, etc. inflúe na vida cotiá e crea diferentes ambientes e sensacións no interior dunha vivenda.

 

 

Sergio Gantes fálanos da Segunda República

Hoxe o noso alumnado de 3º e 4º da ESO atendeu a unha charla de Sergio Gantes. Sergio é licenciado en Historia pola Universidade de Birkbeck e especialista na Segunda República Española. Fíxonos especial ilusión recibilo porque Sergio estudou non hai moitos anos no Cañada Blanch, onde tamén foi alumno de Galego. Tamén a el lle gustou volver pasear polo convento e lembrar espazos e persoas que o habitaron. O alumnado puido comprobar como hai xa bastantes anos coincidiu nas clases con algún irmán ou curmán máis vello, e mesmo puido indagar como era daquela o cole ou como se comportaban os seus familiares ?

Pero o máis importante foi traballar conceptos como os de ditadura, democracia, república, monarquía e repasar as causas dos conflitos e dos distintos golpes de estado. Aprender da Historia axudaranos sen dúbida a non repetir os seus maiores erros.

 

OS HEREDEIROS DA CRUS SAÚDAN A GALEGO EN LONDRES ??

Os Heredeiros da Crus están coma cabuxas ?, pero querémolos ?.

Este vindeiro sábado estarán en concerto en Londres e non deixaron pasar a oportunidade de mandar un saúdo moi especial para o alumnado que estuda  galego no IE Cañada Blanch ?

Non faltedes á cita no Nambucca cos creadores de Eu quero josar, Pero que ghallo é! ou Vaiche boa. Co seu novo disco Derretidos volve o noso son máis bravú.

We want a rock ??

O mestre Antón Fraguas, con Amancio Liñares Giraut

Hoxe, Día das Letras Galegas, quixémonos achegar un pouco desde Londres á figura do homenaxeado neste 2019, Antón Fraguas. Fixémolo nunha charla que nos impartiu o profesor, historiador e editor Amancio Liñares Giraut, quen ademais nos contou que o coñeceu en persoa. Asistiu o alumnado de galego de 3º ESO, que xa sabe agora algo máis sobre este intelectual galeguista, historiador e etnógrafo, que desenvolveu un importante labor de investigación e a prol da memoria colectiva e da conservación do noso patrimonio material e inmaterial.

Making Art Happen – Eu en 10 anos

A nosa segunda cita con Making Art Happen levou ás nosas aulas de galego á fotógrafa Cristina Calvo, que nos propuxo o seguinte xogo:

Como vou ser #Euen10anos?

En menos dunha hora os rapaces tiveron que argallar como poderían representar unha autoimaxe ?  do seu futuro, e a partir de aí facer unha análise ?  de cales son as súas fortalezas e debilidades para acadar ese soño. Velaquí unha lista de reprodución con tódolos traballos.

Concerto de Xabier Díaz no Cañada

Hoxe tivemos un convidado de excepción no Cañada Blanch: Xabier Díaz encheu a biblioteca da nosa escola de notas con arrecendo á terra galega. Faloulles aos rapaces da música tradicional galega e tamén do seu percorrido como músico, de como atopou o seu camiño. Falounos de gaitas, de pandeiretas e de adufes; interpretou muiñeiras, xotas e pasodobres, e cantou coa nosa rapazada unha peza do seu disco Noró, o «Maneo de Vilaño». O alumnado de galego atreveuse tamén cunha cantiga tradicional, «Túa nai é meiga».

E aquí Suso, que amais de profe de Matemáticas é un namorado da nosa música tradicional, acompañando a Xabier no canto e na pandeireta.

Mañá varios profesores do cole asistiremos ao concerto que dá no Rich Mix London xunto coas Adufeiras de Salitre, onde é seguro que atoparemos a boa parte da comunidade galega da cidade. Que luxo volvelo atopar!

 

O paso de Luar na Lubre polo Cañada, na radio

O paso de Bieito Romero polo Cañada Blanch deixou a súa pegada tamén na radio.

? Aquí podes escoitar a referencia que Belén Regueira fai á nosa escola durante a súa entrevista a Bieito Romero no programa Un país mundial da Radio Galega do 28 de xaneiro. Podes escoitar o extracto aquí, entre os min 1.15 e 1.40.

 

“O son do ar” polo noso alumnado do Cañada

O pasado luns visitounos no Cañada Blanch parte da banda de Luar na Lubre, que está de xira polo Reino Unido.  E o noso alumnado recibiunos interpretando a súa peza máis coñecida e internacional, “O son do ar”.

Paloma no piano, Camila co violín, Lucía Moya coa trompa, Jack coa trompeta, Martina, Cinzia e Marinueva coa guitarra e Elisa co ukelele participaron neste fermoso acto con Bieito Romero, Patxi Bermúdez e David Carril. ?

Ler máis…“O son do ar” polo noso alumnado do Cañada